Sáng ngày 22/7/2026 tại Phú Thọ, Cục Dân số, Bộ Y tế tổ chức Hội thảo chuyên đề công tác dân số năm 2026 khu vực phía Bắc. Đồng chí Đỗ Xuân Tuyên, Uỷ viên Ban Thường vụ Đảng ủy Bộ, Thứ trưởng Bộ Y tế chủ trì hội thảo.
Quang cảnh buổi hội thảo
Về thành phần trung ương tham dự hội thảo gồm có: Đại diện Lãnh đạo Văn phòng Trung ương Đảng, Văn phòng Quốc hội, Văn phòng Chính phủ, Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương, đại diện lãnh đạo các Bộ, Ban, ngành, đoàn thể Trung ương, Lãnh đạo Cục Dân số; đại diện các Vụ, Cục, Văn phòng Bộ, Văn phòng Đảng ủy Bộ, Ban Tuyên giáo và Dân vận Đảng ủy Bộ, đơn vị thuộc Bộ Y tế, các cơ quan thông tấn, báo chí.
Về thành phần địa phương tham dự hội thảo gồm có: Đồng chí Trưởng Ban Chỉ đạo công tác dân số tỉnh/TP; đại diện Lãnh đạo Sở Y tế phụ trách công tác dân số; đại diện Lãnh đạo Chi cục Dân số/Phòng Dân số; Lãnh đạo, chuyên viên các phòng chuyên môn thuộc Chi cục Dân số.
Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên phát biểu chỉ đạo tại hội thảo
Phát biểu tại buổi hội thảo, Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên cho biết: Năm 2026 là một năm có ý nghĩa bản lề, mang tính bước ngoặt khi chúng ta chuyển tiếp từ các chương trình, đề án giai đoạn 2021-2025 sang triển khai sâu rộng các Chương trình, Đề án về dân số giai đoạn 2026-2030, mặc dù đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức cả về bối cảnh kinh tế – xã hội, nhưng với sự nỗ lực bền bỉ của cả hệ thống, công tác dân số của chúng ta đã đạt được những kết quả đáng ghi nhận.
Trong công tác hoàn thiện thể chế, Bộ Y tế đã tham mưu, trình Chính phủ ban hành Nghị định số 168/2026/NĐ-CP ngày 15/5/2026 quy định chi tiết một số điều và biện pháp tổ chức, hướng dẫn thi hành Luật Dân số. Bộ Y tế cũng đã ban hành các Thông tư số 11/2026/TT-BYT ngày 15/5/206 quy định danh mục các bệnh được thông báo, tiết lộ giới tính thai nhi để phục vụ chẩn đoán và điều trị; Thông tư số 12/2026/TT-BYT ngày 15/5/2026 quy định danh mục bệnh bẩm sinh cần sàng lọc trước sinh và sơ sinh; Việc tham mưu ban hành Nghị định và Thông tư đã góp phần hoàn thiện hành lang pháp lý và cụ thể hóa các quy định của Luật Dân số đi vào cuộc sống.
Trong 2 thập kỷ gần đây, Việt Nam luôn là một trong những quốc gia có tốc độ già hóa dân số nhanh nhất trên thế giới. Năm 2024, dân số cao tuổi (từ đủ 60 tuổi trở lên) ở Việt Nam là 14,2 triệu người, chiếm 13,9% tổng dân số. Dự báo đến năm 2030 số người từ 60 tuổi trở lên sẽ chiếm 17% tổng dân số, xấp xỉ 18 triệu người. Điều này đòi hỏi tầm nhìn chiến lược và các chính sách can thiệp kịp thời để chủ động thích ứng với cấu trúc dân số mới, nhằm đảm bảo an sinh bền vững cho người cao tuổi trong tương lai.
Quá trình triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp sau khi thực hiện Nghị quyết số 202/2025/QH15 của Quốc hội đã có những tác động trực tiếp đến tổ chức, nhân lực làm công tác dân số tại cơ sở. Đội ngũ cán bộ, cộng tác viên dân số mỏng, chưa được kiện toàn đầy đủ, kinh phí hoạt động tại nhiều địa phương còn hạn hẹp đã ảnh hưởng đến tâm lý và hiệu quả triển khai nhiệm vụ.
TS.Phạm Vũ Hoàng, Phó Cục trưởng Cục Dân số báo cáo công tác dân số 6 tháng đầu năm 2026 tại Hội thảo
Năm 2026, Bộ Y tế hướng dẫn thực hiện 10 chỉ tiêu, trong đó có 03 chỉ tiêu cơ bản và 7 chỉ tiêu chuyên môn về dân số. Trong 6 tháng cuối năm, mục tiêu cao nhất Cục Dân số là nỗ lực hoàn thành 10/10 chỉ tiêu chuyên môn, đặc biệt là 2 chỉ tiêu đang gặp khó khăn là sàng lọc sơ sinh đủ 5 bệnh và tư vấn, khám sức khỏe trước khi kết hôn.
Buổi hội thảo tập trung vào các nội dung trọng tâm như sau:
Thứ nhất: đánh giá sâu sắc tình hình thực hiện chỉ tiêu kế hoạch 6 tháng đầu năm, chỉ rõ nguyên nhân của những chỉ tiêu chưa đạt hoặc đạt thấp, từ đó đề ra phương hướng, nhiệm vụ trọng tâm để bứt phá trong 6 tháng cuối năm 2026.
Thứ hai: thảo luận, quán triệt các hướng dẫn của Trung ương để triển khai hiệu quả Chương trình Bảo đảm mức sinh thay thế trên toàn quốc đến năm 2030 theo Quyết định số 291/QĐ-TTg ngày 13/2/2026 của Thủ tướng Chính phủ và Chương trình chăm sóc sức khỏe người cao tuổi giai đoạn 2026-2030 theo Quyết định số 1116/QĐ-TTg ngày 22/6/2026 của Thủ tướng Chính phủ.
Thứ ba: tập trung đánh giá, báo cáo tình hình sắp xếp tổ chức bộ máy, những khó khăn của hệ thống cán bộ dân số cơ sở; từ đó đề xuất các giải pháp tháo gỡ vướng mắc.
Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Huy Ngọc, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Phú Thọ
Chia sẻ tại hội thảo, Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Huy Ngọc, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Phú Thọ khẳng định, Phú Thọ cam kết sẽ tiếp tục quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo toàn diện đối với lĩnh vực dân số, coi đầu tư cho công tác dân số là đầu tư cho phát triển. Đồng thời, tỉnh sẽ tăng cường phối hợp liên ngành, đẩy mạnh chuyển đổi số và huy động sự tham gia của toàn xã hội nhằm nâng cao chất lượng dân số, thích ứng với già hóa dân số và phát huy hiệu quả nguồn nhân lực phục vụ mục tiêu phát triển nhanh, bền vững của tỉnh.
Kết luận hội thảo, Thứ trưởng Đỗ Xuân Tuyên đề nghị Cục Dân số tích cực triển khai các nhiệm vụ để đạt các mục tiêu trong năm 2026 về bảo đảm mức sinh thay thế; xây dựng Đề án Kiểm soát mất cân bằng giới tính khi sinh giai đoạn 2026-2030 để trình Thủ tướng Chính phủ vào tháng 11/2026; Đồng thời, các Sở Y tế cần rà soát, báo cáo tình hình tổ chức bộ máy, nhân lực dân số sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, kịp thời đề xuất các giải pháp tháo gỡ khó khăn để bảo đảm công tác dân số tiếp tục được triển khai hiệu quả trong giai đoạn mới.
ĐÌNH PHI
